|
|
| |
|
Kariyer Yolculuğunda Gerekli Bilgiler |
|
|
|
|
|
| |
 |
|
Özgeçmiş Oluşturma |
Etkili bir özgeçmiş, kariyer
beklentilerinize uygun bir işe ulaşmanızı
sağlayacak olan ilk adımdır. Bu güne dek
yaptıklarınızı anlattığınız özgeçmişiniz
işverenler tarafından neden o işe başvurduğunuz,
şirkete sağlayacağınız katma değer, sizin bilgi,
beceri ve yetkinlikleriniz ve işin gereklerine
uygunluğunuz açısından yorumlanacaktır.
Dolayısıyla sizin, işverenin merak ettiği bu
konulara cevap verebilecek unsurları içeren bir
özgeçmiş oluşturmanız gerekmektedir.
Etkili Ve Doğru
Hazırlanmış Bir Özgeçmiş Şu Ana Başlıkları
İçermelidir;
|
- İletişim Bilgileri
- Kariyer Hedefi/Amaç
- İş Tecrübesi
- Eğitim
- Yabancı Dil BilgisiBilgisayar Bilgisi/Diğer
Ofis Araçları
- Lisans Ve Sertifikalar
- Hobiler/İlgi Alanları
- Üye Olunan Dernek ve Kuruluşlar
- Kişisel Bilgiler
- Referanslar
|
İletişim Bilgileri:
İşverenlerin size hızlı bir şekilde
ulaşmaları için posta adresi, ev/iş/cep
telefonları, e-posta adresinizin
belirtildiği bölüm.
Kariyer Hedefi/Amaç: Kişilik
özellikleri ve yetkinliklerinize uygun
olarak, ne tür işler yapabileceğinizi, nasıl
bir iş hedeflediğinizi ve nasıl bir çalışma
ortamı düşündüğünüzün 2-3 satırla
anlatıldığı bölüm.
İş Tecrübesi: İş deneyimlerinizin son
çalıştığınız iş yerinden başlayarak, ilk
çalıştığınız deneyiminize kadar anlatılacağı
bölümdür. Her bir deneyim bir madde şeklinde
anlatılmalı, her maddenin başına çalıştığı
iş yeri ve çalıştığı dönem, Görev/Ünvanı
yazılmalı ve yapılan işin kısa bir tanımı
yapılmalı.
Eğitim: Mezun olunan okullar
başlangıç ve bitiş tarihleri belirtilerek,
son bitirilen/devam edilen okuldan
başlanarak sıralanır, eğer alınan dereceler
varsa ayrıca belirtilir.
Yabancı Dil Bilgisi: Bilinen yabancı
diller, seviyeleri, nerede ve nasıl
öğrenildiği belirtilir.
Bilgisayar Bilgisi/Diğer Ofis Araçları:
Office programları ve mühendislik, mimarlık,
muhasebe vb. mesleklerin ihtiyaç duyduğu
özel programlar detaylandırılarak
belirtilir. Eğer başvurduğunuz pozisyon
profesyonel bilgisayar tecrübesi
gerektiriyorsa daha detaylı olarak
belirtilir. Bilgisayar dışında kullanılan
faks, daktilo gibi diğer ofis araçları da
belirtilebilir.
Lisans Ve Sertifikalar: Mesleki veya
ilgi alanları ile ilgili kurslar,
seminerler, eğitimler belirtilmelidir.
Hobiler/İlgi Alanları: Bu bölüm,
isteğe bağlı olarak, işverenin sizi daha iyi
tanıması için yazılır. İlgilendiğiniz hobi
ve aktiviteler aslında, kişilik
özelliklerinizin ve yaşam felsefenizin
yansımalarıdır. Spor, sanat gibi alanlardaki
faaliyetler başvuruyu güçlendirecek şekilde
belirtilmelidir. Özgeçmişinizde yazacağınız
hobi ve aktiviteler, sıradan olmamalı ve
işverene hakkınızda bir fikir verecek
detayda olmalıdır.
Üye Olunan Dernek ve Kuruluşlar:
Mesleğinizle doğru orantılı olmak kaydı ile
ve başvurunuz sırasında size artı puan
kazandıracağınıza inandığınız profesyonel
kuruluşlara üye iseniz (Tekstil Mühendisleri
Odası, Makine Mühendisleri Odası, vb.)
özgeçmişinizde bunlara yer vermeniz faydalı
olacaktır. Yine aynı şekilde başvurunuz veya
mesleğiniz ile doğrudan ilişkili olmayan
spor klüpleri, yardım kuruluşları vb. dernek
veya kuruluşlara ait üyeliklerinize de
özgeçmişinizde yer vermeniz, dışa dönük ve
güçlü bir iletişimi gerektiren pozisyonlar
için, bireyin değerlendirilmesinde önem
taşıyabilir.
Kişisel Bilgiler: Bu bölümde
özgeçmişinizi güçlendirecek kişisel bilgiler
yazılır. Eğer bir bilgi özgeçmişinizi
güçlendirmiyorsa yazmayın. Askerlik durumu,
doğum tarihi bildirilmeli. Kişisel bilgiler
kağıdın sonlarına doğru olmalıdır.
Referanslar: Bu bölümde sadece “istek
üzerine verilecektir” ifadesini içeren bir
cümle yazabilir ya da eğer ilk defa işe
girecekseniz en son mezun olduğunuz okuldaki
akademisyenleriniz, eğer iş
değiştiriyorsanız eski iş yerinizdeki
yöneticilerinizi referans olarak
gösterebilirsiniz. Referans gösterdiğiniz
kişilerin, girmek istediğiniz işle ilgili ve
hakkınızda olumlu görüş bildirecek kişiler
olmasına özen gösterin. Referansları
yazarken, kişilerin adı, soyadı, kendisine
iş saatlerinde ulaşılabilecek telefonlarını
belirtmeniz yararlı olacaktır. |
|
|
|
Sayfa Başına Dön |
|
|
|
 |
|
| |
|
|
| |
|
|
|
Özgeçmiş Çeşitleri |
Kronolojik (Zaman Sıralı
Özgeçmiş) : İş deneyimi, eğitim vb. bilgilerin,
tarih sırası ile sondan başlayarak yazıldığı
özgeçmişlerdir. Kişinin gelişimini, okuduğu okulları,
çalıştığı işleri rahatlıkla ve düzenli şekilde
gösterebildiği için en fazla kullanılan özgeçmiş
türüdür. Özellikle son işin daha detaylı
anlatılmasında fayda vardır.
Kronolojik özgeçmişte kişinin çalışma yaşamında büyük
boşluklar varsa veya sık sık iş değiştirilmişse
bunların işveren tarafından kolaylıkla görülmesi
mümkün olduğu için kişi için olumsuz durumlar
oluşabilir.
Fonksiyonel (İşlevsel) Özgeçmiş : Kişinin o
güne kadarki çalışma yaşamı, uzmanlık alanlarına göre
gruplandırılarak sunulur (Örneğin, pazarlama, insan
kaynakları, halkla ilişkiler vb.) altında toplanarak
yazılır. Her grup içerisinde kronolojik sıralama
yapmak mümkündür. Çalışılan işyerleri, tüm grupların
altında topluca gösterilir. Kişinin yaptığı işlerde
benzerlikler olmamasına rağmen birkaç değişik görevde
önemli başarılarınız varsa bu özgeçmiş türünde çok iyi
şekilde yansıtılabilir. Kişi değişik pozisyonlarda
çalışabileceğini gösterir. Uzun süre çalışmaya ara
verilmişse özgeçmişi inceleyenin bunu fark etmesi
oldukça güç olur.
Ancak bu özgeçmişten hangi deneyimin hangi işyerinde
kazanıldığı açıkça görülmez.
Hedefe Yönelik Özgeçmiş : Başvurulan işle
ilgili gerekli yetenek ve beceriler üzerinde durulur.
O işle ilgili alınan ödüller, başarılar var ise
onlardan bahsedilir. |
|
Sayfa Başına Dön |
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
| |
|
|
|
Mülakat |
|
Mülakat, mülakatçı tarafından
belirlenen bir amaçla yönetilen, belirli bir hedefe
yönelik bir süreçtir. Bu süreçte adayın niteliklerinin
ve yetkinliklerinin işin gereklerine uygunluğu
araştırılır. Ayrıca adaya işletme ve iş hakkında bilgi
verilir. Bu niteliği itibari ile mülakat çift yönlü
bir süreçtir. Mülakatçı, mülakat esnasında adayın işe
uygunluğunu araştırırken, aday da işin ve iş yerinin
kendi beklentilerine ne kadar uygun olduğunu tespit
etmeye çalışır. Mülakat esnasında mülakatçı kişinin
nitelikleri, yetkinlikleri, iş deneyimi, eğitim
durumu, kişilik özellikleri ve beklentilerini anlamaya
çalışır. Aday da pozisyon, pozisyonun organizasyondaki
statüsü, pozisyonun özendiricileri vb. konular
hakkında bilgi almaya çalışır. Bu nedenle, görüşmenin
başarılı geçmesi, mülakat sürecine hem mülakatçının
hem de adayın hazırlıklı olmasına bağlıdır. |
|
Sayfa Başına Dön |
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
Mülakat Çeşitleri |
Mülakatın
Kurgusuna Göre
|
-
Yapılandırılmamış
(Serbest) Mülakat : Adayın Özgeçmişine
dayalı olarak mülakat sırasında iş tanımı ile
kişinin eğitim durumunun, iş tecrübesinin
uygunluğunun araştırıldığı mülakat çeşididir.
Önceden herhangi bir soru kalıbı hazırlanmaz.
Özgeçmişteki bilgileri detaylandırmak için
sorular sorulur. Adayın mülakat sırasında
verdiği yanıtlara dayanarak yeni sorular
sorulur. Belirli bir kalıba bağlı kalınmadığı
için daha canlı, esnek geçer. Aday daha az
zorlanır.
Mülakat sonunda değerlendirme mülakatçının
tutumuna bağlıdır. Bu nedenle mülakatı yapan
kişinin geniş bilgi birikimine ve deneyime sahip
olması gerekir.
-
Yapılandırılmış (Standart)
Mülakat : Aday sayısının çok olduğu
durumlarda,mülakattan önce sorulacak soruların,
araştırılacak konuların, adaylarda aranacak iş
deneyimi, nitelikler, yetkinliklerin
belirlenerek planlandığı, tüm adaylar için aynı
formatta planlanıp yapıldığı mülakatlardır.
Mülakata yönelik olarak oturma düzeneğinden,
konuşulacak konulara dek tüm ayrıntılar önceden
belirlenmiştir.
Tüm adaylara aynı yöntem uygulandığından
adayların değerlendirilmesi kolaydır. Ayrıca
adaylarda aranan tüm boyutları değerlendirme
şansı verir. Her bir boyutla ilgili soruları
içeren bir soru havuzu vardır ve sorular bu
havuzdan seçilerek kullanılır.
Değerlendirme daha sistematik ve basittir.
Adayların önceden belirlenmiş cevaplara yakın
cevaplar vermesi beklenir. Sonuçlar beklenilen
standartlara göre kolaylıkla
karşılaştırılabilir. Adaylar arasında
karşılaştırma da rahatlıkla yapılmaktadır.
Bu yöntemde mülakatçıların mülakatın yapısı
hakkında eğitilmesi bir zorunluluktur. Ayrıca
esnek olmaması kişiye yönelik olarak mülakatın
yönlendirilmesini engeller. Adayın durumuna göre
istenilen her konuda bilgi alınamaz.
-
Değerlendirme Merkezi
(Assessment Center) : Yöneticilerden oluşan
bir seçici kurul tarafından genellikle üst düzey
yönetim pozisyonları için adayları
değerlendirmek amacıyla, içinde çeşitli testleri
ve yönetim oyunlarını içeren küçük bir iş yaşamı
simülasyonu verilir ve karşılaşılan durumlarla
ilgili çeşitli kararlar alması istenir. Bu
görüşme yöntemi testler, yönetim oyunları, grup
tartışmaları, özgeçmişin irdelenmesi, sunum
yapılması gibi aşamaları içerdiği için 2-3 gün
sürebilmektedir.
Görüşmeler sırasında değerlendiriciler adaylarla
ilgili notlar alırlar ve tüm adaylar ile
görüşüldükten sonra adaylar notlarını
karşılaştırıp ortak karara varmaya çalışırlar.
|
Mülakatçı ve Aday
Sayısına Göre
|
-
Panel (Komisyon)
Mülakatlar : Genellikle adayın karşısında
üçten fazla mülakatçı yer almaktadır. Bu
komitenin üyeleri sırayla yada karışık olarak
adaya çeşitli sorular sorarlar. Çoğunlukla
ikinci görüşme olarak birden fazla ilgili bölüm
yöneticisinin adayı görmesi sağlanır.Hem adayın
topluluk önünde konuşması değerlendirilir, hem
de değerlendirmenin tutarlı olması sağlanır.
Ayrıca birden çok kişinin olması, not alma, soru
sorma (özellikle araştırıcı sorular),
değerlendirme, bilgi toplama gibi aşamaları daha
etkinleştirir.
-
Birebir Görüşme :
Bilinen ve en çok uygulanan görüşme tekniğidir.
Bir mülakatçı aday ile görüşmelerini bire bir
yapar. Adayın kendisini rahat hissetmesini
sağlayan ve daha rahat ifade edebildiği
yöntemdir. Mülakat yapılandırılmış olabileceği
gibi tamamen bağımsız olarak görüşmenin gidişine
göre de yapılabilmektedir.
Bu yöntemin en büyük dezavantajı adayın
değerlendirilmesinde subjektif karar verme
olasılığının yüksek olmasıdır. Subjektif
değerlendirmeleri en aza indirebilmek için
mülakatı yapacak olan kişinin tecrübeli ve
bilgili olması gerekir.
-
Toplu (Grup) Görüşme :
Özellikle fazla sayıda eleman alınacağı
durumlarda zaman kazanmak için birden fazla
adayın aynı anda mülakata alınmasıdır. Ayrıca
kişilerin grup içindeki davranışlarının
gözlemlenebilmesi için çok iyi bir yöntemdir.
İki şekilde yapılabilir. Mülakatı yapan kişi
adaylara sorular yöneltir cevapları
değerlendirir. Diğer yöntem adayları uygun bir
salona alır, onlara bir tartışma konusu verir ve
grubu gözlemler, zaman zaman grubu yönlendirmek
için araya girer.
Adayların kendisini ifade edememesi durumu
oluşabilir. Mülakatı yapan kişinin grup üzerinde
etkiyi ve kontrolü kaybetmeyecek düzeyde
tecrübeli olması gerekir. Ancak adaylarda
belirli özelliklerin tespiti için etkin bir
yöntemdir. Ayrıca adayları birbirleri ile
karşılaştırma olanağı vardır.
|
|
Sayfa Başına Dön |
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
Başarılı Bir Mülakat İçin Yapılması Gerekenler |
|
Mülakat Öncesinde |
-
Adresi önceden kontrol edin.
-
Belirtilen adrese, en az on
beş dakika önceden gitmeye çalışın, sizden önce
görüşecek olan aday erken ayrılmış ya da hiç
gelmemiş olabilir.
-
Mülakat zamanını belirlemek
elinizde ise; öğle yemeği öncesini tercih edin.
-
Mülakata katılmaktan
vazgeçseniz bile mutlaka haber verin!!
-
Görünüşünüzü son kez kontrol
edin. Dış görünüş ve giyiminizin abartıdan uzak,
profesyonel bir şekilde olmasına özen gösterin.
-
Mülakat iki yönlü bir
süreçtir; bu nedenle iş hakkında yeterli
araştırma yapın ve “bu işi gerçekten istiyor
muyum?” sorusuna yanıt verin.
-
Görüşmeye gideceğiniz şirket
ve pozisyon hakkında bilgi edinin. Bunun için;
- Şirketin web sayfasını ziyaret edebilir,
- Gazeteler ve şirketin bulunduğu sektöre ait dergilerden haber
takibi yapabilir,
- Aynı sektörde çalışan tanıdıklarınızdan bilgi alabilirsiniz.
-
Daha önce aynı yere başvuruda
bulunanların önerilerini dikkate alın.
|
|
Şirket Hakkında
Araştırma Soruları |
-
Bu
organizasyonda/departmanda/fonksiyonda yapılan
işler nedir?
-
Bu organizasyonda/
departmanda/fonksiyonda yapılan işin amacı
nedir?
-
Çalışan açısından, işin zor
yönleri nelerdir?
-
Bu iş için birisini
aramalarının başlıca sebebi nedir?
-
İşi başarmada önemli unsurlar
ve karşılaşılan engeller nelerdir?
-
Uygun çözümler neler
olabilir?
-
Firmanın sektörel rekabet
ortamındaki yeri nedir?
-
Kurumsal bir firma mı?
|
|
Şirket Hakkında
Bilgi Toplamanın Avantajları |
- Öncelikle kendinizin “bu işi gerçekten
istiyor muyum?” kararını vermenize yardımcı
olur.
- Mülakat sırasında işverenin neler istediğine
hazırlıklı olmanızı sağlar.
- Sorulara daha detaylı yanıtlar vermenizi
sağlar.
- Diğer adaylar arasında fark yaratmanızı
sağlar.
|
Çoğu işverenin istediği kararlılık ve insiyatif
göstermenize ve mülakatı gerçekleştiren kişinin
gözünde artı puan almanıza katkıda bulunur.
Mülakat Esnasında |
- Kendinize güvenli, kararlı bir tutum
içerisinde olun ve tutarlı bilgiler verin.
- Soruları kısa ve özlü bir şekilde
cevaplamaya özen gösterin.
- Bu işte çalışmaya istekli olduğunuzu
gösterin.
- Ücret ve diğer haklarınız hakkında konuşmayı
mülakat sonrasına; iş size önerildiği zamana
bırakın.
- Ücret, özlük hakları ve izin süreleri gibi
konuları mülakat sonrasında konuşun.
- Yanıtını aldığınız konular hakkında soru
sormayın.
- Soracak sorum yok demeyin; mülakatçılar
pasif ya da ilgisiz olduğunuzu düşünebilirler.
- Aday olduğunuzu unutmayın ve mülakatçıyı
sorgular tarzda soru sormamaya özen gösterin.
|
|
Mülakat Sırasında
Sorulan Genel Sorular |
- Bu işi neden istiyorsunuz?
- Şu anda ne yapıyorsunuz?
- Kendinizi biraz anlatır mısınız?
- İşin gerektirdiği bilgi ve becerilere sahip
olduğunuzu düşünüyor musunuz?
- Bize sormak istediğiniz bir şey var mı?
- Seyahat engeliniz var mı?
- Önceki işlerinizden ayrılma nedenleriniz
nelerdir?:
|
|
Bu
Soruların Cevaplarını Önceden Hazırlayarak
Mülakata gidin! |
|
Sayfa Başına Dön |
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
Testler |
Personel seçme sürecinde önce iş
analizinden hareket edilerek işin yapılması için
gerekli olan yetenek ve özellikler saptanır.
İşletmeler bu işin istenilen şekilde yapılabilmesi
için işe başvuran adayları daha iyi tanıyabilmek
ve bu kişiler arasında bu koşullara en uygun
olanları seçebilmek amacıyla bir takım testlerden
yararlanırlar. Kişilik testi gibi testlerin
sonuçlarının kısa sürede değiştirilmesi mümkün
olmamasına rağmen bilgi, yetenek gibi testler
konusunda kişinin kendisini geliştirme durumu söz
konusudur.
Personel Seçim Sürecinde Genel Olarak Yararlanılan
Testler Şunlardır:
Kişilik Testleri:
İnsanların kişilikleri birbirinden farklıdır.
Herkes aynı şeylerden mutlu olmamakta, bakış
açıları, tutumları değişiklik göstermektedir.
Dolayısıyla herkes aynı işte mutlu olamamakta,
ve o işi iyi yapamamaktadır. Firmalar işe en
uygun kişilik özelliğine sahip adayı
tanıyabilmek için, özel olarak geliştirilmiş
kişilik testleri uygulamaktadırlar. Bu
testlerin dürüst olarak cevaplanması hem aday
için hem de şirket için daha sağlıklı sonuçlar
verir. Bu testler aday için işe kabul edilip
edilmemeyi kesin olarak belirlemez ancak bu
değerlendirmeyi yapanların karar almalarına
yardımcı olur.
Zeka Testleri: İş için başvuran adaylar
arasındaki zihinsel farklılıkları ölçmek için
zeka testleri uygulanmaktadır.
Bilgi Testleri: Bireyin yapacağı işe
ilişkin teorik veya pratik bilgi düzeyini veya
genel kültürünü ölçmek amacıyla yapılan
testlerdir.
Beceri-Yetenek Testleri: İşle ilgili
olarak adayların bedensel ve zihinsel
yeterliliğini ölçmeyi amaçlayan testlerdir.
Adayın vücudunu kullanma becerisi, koku, tat,
renk ayırabilme, bedensel güç kullanımı,
hafıza gücü, algılama seviyesi, dikkat
seviyesi gibi özelliklerin ölçüldüğü
testlerdir.
Yetkinlik Testleri: Genellikle kişisel,
yönetsel yetkinliklere ve/veya pozisyonun
gerektirdiği bir takım özel yetkinliklere
(örneğin satış gibi) yönelik yapılan
analizlerdir. Bu analizlerde kişinin o
yetkinliğe sahip olup olmadığı ve derecesi
tespit edilmeye çalışılır.
Sağlık Testleri: Adayın iş için
seçilmesi durumunda her hangi bir sorun
çıkmaması için kişilerin fiziksel ve ruhsal
sağlığını ölçmeye yönelik testler yapılır.
İşletmeler, şirket içinde konusunda uzman
kişiler, anlaşmalı doktorlar, şirket
doktorları, belirli sağlık kurumları aracılığı
ile adayların sağlığını
değerlendirmektedirler.
|
|
Sayfa Başına Dön |
|
|
|
|
|
|
|
|